Bandua de Lámbrica na ara de Eiras

Primeiras liñas da ara de Bandua de Eiras: BANDV / ? LAMB /
M. O que lle segue é un B, do que case non hai discusión a pesar de estar máis deteriorado


A posible ubicación orixinal da ara de Eiras

Na Ermida, paraxe da parroquia de Santa Uxía de Eiras, un cruceiro marca o lugar onde hai restos dunha mámoa, non lonxe dunha peneda con petroglifos circulares, e recorda a ubicación dunha antiga capela, inmortalizada polo propio topónimo.

A presenza desta vella capela, da que non quedan restos, está confirmada por un documento conservado no Arquivo do Reino de Galicia, un preito do Comendador de Pazos de Arenteiro e don Xacinto Vázquez de Toubes con dona Sabela Vázquez de Toubes sobre reivindicación do lugar e granxa das MÚAS, anexa á ERMIDA de SAN COSME E SAN DAMIÁN na feligresía de Santa Uxía de Eiras, xurisdición de Roucos, cara a 1695.

Son constantes as alusións en libros de visitas parroquiais á destrución de capelas no século XVIII debido ao seu estado de abandono ou deterioro. Tamén son abundantes os exemplos da conservación de aras romanas dentro de templos cristiáns. Se a ara de Bandua estivese nesa ermida desaparecida, sería natural que algún dos señores do pazo de Eiras a levase pra o seu xardín cando a capela se deteriorou ou se derrubou.

Ademais, tivo, seguramente, a singular idea de colocar a ara en liña recta coa disposición axial da igrexa de Santa Uxía de Eiras, é dicir, seguindo a liña lonxitudinal do templo cara o punto Leste. Aínda que isto é unha suposición, debemos pensar que as posibilidades de casualidade son mínimas.

Ara de Eiras no xardín do pazo en 2007

A bancada de pedra arredor da ara no xardín do pazo, que aínda pode verse nas fotografías de 2007, semella ser labrada nesa época do XVIII, á medida da mesa que era sostida pola propia ara. Sería así, tendo conta dunha mesa de pedra e rodeada por una bancada, como se conservou e como chegou ata o século XXI a misteriosa ara de Bandua de Eiras.

© F. González Iglesias

Extensión aproximada de inscricións con teónimos de raíz BAND- na península ibérica (elaborado a partir de datos de Hispania Epigraphica)

Deixa un comentario